(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

   
     

14 అశ్వమేధ పర్వము (Ashwamedha Parvam) - మహాభారతం


॥ శ్రీః ॥
14.2. అధ్యాయః 002
అశ్వమేధపర్వ ॥ 1 ॥
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Topics
ధృతరాష్ట్రేణ సమాశ్వాసనేపి తూష్ణీం తిష్ఠంతో యుధిష్ఠిరస్య కృష్ణేన పరిసాంత్వనం॥ 1 ॥
పునర్భీష్మద్రోణకర్ణమారణానుస్మరణ విషాదేనారణ్యగమనాయ కృష్ణానుజ్ఞానమాకాంక్షమాణస్య యుధిష్ఠిరస్య వ్యాసేని పరిసాంత్వనం॥ 2 ॥
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ।

ఏవముక్తస్తు రాజాఽసౌ ధృతరాష్ట్రేణ ధీమతా।
తూష్ణీంబభూవ మేధావీ తమువాచాథ కేశవః॥ 14-2-1(92387)
అతీవ మనసా శోకః క్రియమాణో జనాధిప।
సంతపయతి చైతస్య పూర్వప్రేతాన్పితామహాన్॥ 14-2-2(92388)
యజస్వ వివిధైర్యజ్ఞైర్బహుభిః స్వాప్తదక్షిణైః।
దేవాంస్తర్పయ సోమేన స్వధయా చ పితౄనపి॥ 14-2-3(92389)
అతిథీనన్నపానేన కామైరన్యైరకించనాన్।
`త్వద్విధస్య మహాబుద్ధే నైతదద్యోపపద్యతే।'
విదితం వేదితవ్యం తే కర్తవ్యమపి తే కృతం॥ 14-2-4(92390)
శ్రుతాశ్చ రాజధర్మాస్తే భీష్మాద్భాగీరథీసుతాత్।
కృష్ణద్వైపాయనాచ్చైవ నారదాద్విదురాత్తథా॥ 14-2-5(92391)
నేమామర్హసి మూఢానాం వృత్తిం త్వమనువర్తితుం।
పితృపైతామహం వృత్తమాస్థాయ ధురముద్వహ॥ 14-2-6(92392)
యుక్తం హి యశసా క్షాత్రం స్వర్గం ప్రాప్తుమసంశయం।
నహి కశ్చిద్ధి శూరణాం నిహతోఽత్ర పరాఙ్ముఖః॥ 14-2-7(92393)
త్యజ శోకం మహారాజ భవితవ్యం హి తత్తథా।
న శక్యాస్తే పునర్ద్రష్టుం త్వయా యేఽస్మిన్రణే హతాః॥ 14-2-8(92394)
ఏతావదుక్త్వా గోవిందో ధర్మరాజం యుధిష్ఠిరం।
విరరామ మహాతేజాస్తమువాచ యుధిష్ఠిరః॥ 14-2-9(92395)
గోవింద మయి యా ప్రీతిస్తవ సా విదితా మమ।
సౌహృదేన తథా ప్రేంణా సదా మయ్యనుకంపసే॥ 14-2-10(92396)
ప్రియం తు మే స్యాత్సుమహత్కృతం చక్రగదాధర।
శ్రీమన్ప్రీతేన మనసాక సర్వం యాదవనందన॥ 14-2-11(92397)
యది మామనుజానీయాద్భవాన్గంతుం తపోవనం।
`కృతకృత్యో భవిష్యామి ఇతి మే నిశ్చితా మతిః'॥ 14-2-12(92398)
న హి శాంతిం ప్రపశ్యామి పాతయిత్వా పితామహం।
`నృశంసః పురుషవ్యాఘ్రం గురుం వీర్యబలాన్వితం।'
కర్ణం చ పురుషవ్యాఘ్నం సంగ్రామేష్వపలాయినం॥ 14-2-13(92399)
కర్మణా యేన ముచ్యేయమస్మాత్క్రూరాదరిందమ।
కర్మణా తద్విధత్స్వేహ యేన శుధ్యతి మే మనః॥ 14-2-14(92400)
తమేవంవాదినం పార్థం వ్యాసః ప్రోవాచ ధర్మవిత్।
సాంత్వయన్సుమహాతేజాః శుభం వచనమర్థవత్॥ 14-2-15(92401)
సుకృతా తే మతిస్తాత పునర్బాల్యేన ముహ్యసే।
కిమాకాశే వయం సర్వే ప్రలపామో ముహుర్ముహుః॥ 14-2-16(92402)
విదితాః క్షత్రధర్మాస్తే యేషాం యుద్ధేన జీవికా।
తథా ప్రవృత్తో నృపతిర్నాధిబంధేన యుజ్యసే॥ 14-2-17(92403)
మోక్షధర్మాశ్చ నిఖిలా యాథాతథ్యేన తే శ్రుతాః।
`యథా వై కామజాం మాయాం పరిత్యుక్తం త్వమర్హసి॥' 14-2-18(92404)
అసకృచ్చాపి సందేహాశ్ఛిన్నాస్తే కామజా మయా।
అశ్రద్దధానో దుర్మేధా లుప్తస్మృతిరసి ధ్రువం॥ 14-2-19(92405)
మైవం భవ న తే యుక్తమిదమజ్ఞానమీదృశం॥ 14-2-20(92406)
ప్రాయశ్చిత్తాని సర్వాణి విదితాని చ తేఽనఘ।
రాజధర్మాశ్చ తే సర్వే దానధర్మాశ్చ తే శ్రుతాః॥ 14-2-21(92407)
స కథం సర్వధర్మజ్ఞః సర్వాగమవిశారదః।
పరిముహ్యసి భూయస్త్వమజ్ఞానాదివ భారత॥ ॥ 14-2-22(92408)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఆశ్వమేధికపర్వణి అశ్వమేధపర్వణి ద్వితీయోఽధ్యాయః॥ 2 ॥

Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Footnotes
7-2-16 పునర్బాహ్మేన ముహ్యసే ఇతి క.ట.పాఠః॥ 16 ॥


Amaranath Amar


మహాభారతం 1,00,000 (ఒక లక్ష) శ్లోకాలు

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.